چرا تلگرام هرگز نمی‌تواند جایگزین خبرنامه ایمیلی وبلاگ بشود؟

خبرنامه ایمیلی

این روزها اگر سری به اکثر وبلاگ‌های فارسی بزنید، به جای آن گزینه آشنای عضویت در خبرنامه ایمیلی وبلاگ، با دکمه عضویت در کانال تلگرام وبلاگ مواجه خواهید شد. گرچه قبول دارم که تلگرام در این چند سال اخیر تبدیل به یک پایگاه عظیم از کاربران ایرانی اینترنت شده است. قبول دارم که خیلی از کاربران ایرانی در حال حاضر اکثر وقت خود را صرف تلگرام می‌کنند. قبول دارم که تلگرام برای تولید کننده‌های محتوا می‌تواند انتخاب وسوسه‌انگیزی باشد. اما قبول ندارم که تلگرام بتواند جای خبرنامه ایمیلی برای وبلاگ را بگیرد. هرگز!

گرچه بلاگرهای ایرانی مستقیما این را ابراز نمی‌کنند که عضویت در کانال تلگرام را جایگزین خبرنامه ایمیلی وبلاگ‌شان کرده‌اند، اما وقتی باکسی برای وارد کردن ایمیل یا دکمه‌ای برای عضویت در خبرنامه در هیچ کجا از وبلاگ دیده نمی‌شود، دقیقا همین مفهوم را به مخاطب منتقل می‌کند. جالب این‌جاست که کانال‌های تلگرام اصلا با چنین هدفی ساخته نشده‌اند و این به نوعی خلاقیت خود بلاگرها بوده که به این نتیجه جالب دست یافته‌اند.

چند باری از سر کنجکاوی تصمیم گرفتم عضو کانال تلگرام برخی از این وبلاگ‌ها بشوم تا ببینم اساسا چه نوع محتوایی در آن‌ها منتشر می‌کنند که نمی‌توانند در خبرنامه آن‌ها را بگنجانند. بعد از کمی جست‌وجو در میان کانال‌های وبلاگ‌ها، متوجه شدم که محتوای این کانال‌ها در اصل همان محتوایی است که در خبرنامه‌های خود قرار می‌دهند یا می‌دادند، فقط با این تفاوت که در تلگرام محتوای خبرنامه را به صورت جداسازی شده عرضه می‌کنند. مثلا اگر می‌شد  چندین مطلب را در یک خبرنامه کنار هم گذاشت و در قالب یک بسته محتوایی واحد در اختیار مشترکان گذاشت، در تلگرام باید هر کدام از آن مطالب را به طور جداگانه ارائه نمود.

خبرنامه ایمیلی

به غیر از این، هیچ تفاوت دیگری بین محتوای کانال تلگرام وبلاگ‌ها و خبرنامه‌ها ندیدم. پس اگر چنین است، چرا برخی از بلاگرها ترجیح می‌دهند خبرنامه را رها کنند و به سراغ ساختن کانال تلگرام بروند؟

شاید پاسخ این باشد که آن‌ها فکر می‌کنند ایمیل دیگر به درد نمی‌خورد. اگر چنین است که باید به اطلاع آن‌ها رساند که کاملا اشتباه می‌کنند. ایمیل در اصل حکم آدرس افراد در دنیای اینترنت را دارد. چطور ممکن است کسی در اینترنت فعالیت داشته باشد ولی یک آدرس ایمیل به نام خود ثبت نکرده باشد؟ چطور ممکن است ایمیل به درد نخورد وقتی هنوز برای عضویت در سایت‌ها و سرویس‌های مختلف، اولین کاری که باید انجام داد وارد کردن آدرس ایمیل است؟ اگر به تعداد کاربران باشد، قطعا ایمیل نسبت به تلگرام تعداد کاربران بیشتری دارد.

شاید برخی‌ها فکر می‌کنند از طریق کانال تلگرام می‌توانند به کسب درآمد بپردازند و ایمیل چنین امکانی را برای‌شان فراهم نمی‌کند. این تصور هم کاملا غلط است. تمام بازاریاب‌های مطرح دنیا، همه بلاگرهای مشهور جهان تمام تلاش خودشان را می‌کنند تا به تعداد مشترکان خبرنامه وبلاگ‌های خود بیافزایند تا بتوانند از این طریق درآمد خود را هم افزایش دهند. خبرنامه ایمیلی همیشه جایگاه مناسبی برای تبلیغات و کسب درآمد بوده است. فرض کنید بتوانید در خبرنامه وبلاگ‌تان که هزاران عضو دارد، کتاب یا محتوا یا وبلاگ یک نویسنده دیگر را تبلیغ نمایید. مسلما هم به نفع شما خواهد بود و هم به نفع کسی که درخواست تبلیغ شدن دارد.

شاید عده‌ای تصور می‌کنند که چون تلگرام بین کاربران ایرانی محبوب است می‌تواند انتخاب بهتری نسبت به خبرنامه ایمیلی باشد. چطور ممکن است پلتفرم شلوغی مثل تلگرام بتواند گزینه جذاب‌تری نسبت به ایمیل به نظر برسد؟ درست است که تلگرام محبوب است، اما این می‌تواند یک نقطه ضعف هم باشد. شلوغی بیش از حد تلگرام ممکن است سبب شود که محتوای کانال شما نادیده گرفته بشود، آن هم با وجود آن همه کانال پرطرفدار تفریحی دیگر که با محتوای زرد خود توانسته‌اند به این جایگاه برسند، دیگر جایی برای جذب مخاطب به سمت محتوای وبلاگ باقی نمی‌ماند. این در حالی است که احتمال این‌که مطالب شما در قالب خبرنامه ایمیلی خوانده شود خیلی بیشتر است.

شاید بعضی از بلاگرها معتقد باشند که ساختن و مدیریت یک کانال تلگرام خیلی راحت‌تر و بی‌دردسرتر از مدیریت خبرنامه‌های ایمیلی است. خوشبختانه با وجود ابزارهای قدرتمند و متنوعی همچون میل‌چیمپ، کنترل ظاهر و محتوای خبرنامه‌ها تبدیل به کاری بسیار ساده و به دور از هر گونه پیچیدگی تبدیل شده است. حتی اگر با سرویس‌های خارجی به خاطر عدم آشنایی با زبان انگلیسی هم مشکل دارید، می‌توانید از سرویس‌های ایرانی خوبی همچون میل‌چی کمک بگیرید. در این سرویس‌ها وقتی یک بار طرح مورد نظرتان برای ظاهر خبرنامه خود را آماده کردید، برای بارهای بعدی می‌توانید از همان طرح ذخیره شده استفاده کنید تا زمان کمتری را صرف تولید خبرنامه نمایید.

خبرنامه ایمیلی

شاید این تصور برای تعدادی از تولید کننده‌های محتوا پیش آمده باشد که تلگرام آمار مناسبی از تعداد اعضا و تعداد بازدید مطالب ارائه می‌دهد، این در حالی است که سرویس‌های مدیریت ایمیل‌های انبوه در این زمینه هم تواناتر هستند. شما با کمک این سرویس‌ها می‌توانید از تعداد اعضای خبرنامه، تعداد دفعات باز شدن هر خبرنامه یا تعداد کلیک‌ها روی هر لینک از هر خبرنامه به طور دقیق مطلع شوید.

از همه این موارد که بگذریم، باید به این نکته هم توجه کرد که کاربران تلگرام اصولا دوست ندارند محیط تلگرام را ترک کنند و به سمت وبلاگ شما هدایت شوند. آن‌ها بیشتر تمایل دارند که همه محتوا را به طور کامل در همان تلگرام مشاهده کنند. در عوض، اعضای خبرنامه وقتی ایمیلی از شما دریافت می‌کنند، احتمال این‌که روی لینک مطالب داخل خبرنامه کلیک کنند و به سمت وبلاگ‌تان هدایت شوند و برای وبلاگ‌تان ترافیک ایجاد کنند خیلی بیشتر است.

با تمام نکاتی که گفته شد، لازم است به این موضوع هم اشاره کنم که تلگرام به عنوان یک سرویس پیام‌رسان، سرویس خوبی است. اما مشکل از آن‌جایی شروع می‌شود که سعی می‌کنیم از یک پیام‌رسان برای کارهای دیگر استفاده کنیم. البته تلگرام با باقی پیام‌رسان‌ها تفاوت‌های زیادی دارد و کلا پدیده‌ای است که شاید مشابه آن را به سختی بتوان پیدا کرد. ولی این پدیده هر چه که باشد باز هم قادر نیست با قدرت بزرگی همچون ایمیل مقابله کند.

بنابراین، اگر بلاگر هستید و این فکر را در سر می‌پرورانید که به تقلید از برخی از وبلاگ‌نویس‌های دیگر، شما هم لینک عضویت در کانال تلگرام وبلاگ را جایگزین لینک عضویت در خبرنامه ایمیلی وبلاگ کنید، بد نیست به همه مواردی که در این نوشتار آوردم فکر کنید و ببینید آیا باز هم ارزشش را دارد یا نه. حتی می‌توانید به این فکر کنید که آیا لازم هست در تلگرام برای وبلاگ خود کانال راه بیاندازید یا خیر.

چرا ایمیل مارکتینگ برای وبلاگ، از جذب دنبال‌کننده در شبکه‌های اجتماعی مهم‌تر است؟

ایمیل مارکتینگ

اگر سری به هر کدام از وبلاگ‌های محبوب خارجی بیاندازید، متوجه خواهید شد که تمامی این وبلاگ‌ها یک ویژگی مشترک دارند و آن هم تاکیدشان برای گرفتن ایمیل شما به عنوان مخاطب است. اغلب وبلاگ‌نویس‌های معتبر سعی می‌کنند به هر بهانه‌ای که شده شما را راضی کنند تا ایمیل خود را به آن‌ها بدهید. برخی از آن‌ها از پنجره‌های پاپ‌آپ استفاده می‌کنند، برخی دیگر به شما وعده می‌دهند که اگر ایمیل خود را بدهید، آن‌ها هم یک نسخه رایگان از کتاب‌شان را برای شما ایمیل می‌کنند. به طور کلی اکثرشان به تاثیرات مثبت ایمیل مارکتینگ اعتقاد راسخ دارند.

حالا اگر به وبلاگ‌های داخلی سری بزنید و آن را با وبلاگ‌های بلاگرهای خارجی مقایسه کنید، می‌بینید که بلاگرهای ایرانی یا زیاد روی این موضوع تاکید ندارند، یا اگر هم داشته باشند صرفا به خاطر الگوبرداری از همکاران خارجی‌شان بوده است و خودشان هم نمی‌دانند ایمیل بازدیدکننده‌ها چرا به دردشان می‌خورد. بلاگرهای ایرانی بیشتر دوست دارند روی بازاریابی در شبکه‌های اجتماعی وقت صرف کنند و حال و حوصله لیست بیلدینگ را ندارند. به همین دلیل است که در سایدبار اکثر وبلاگ‌های فارسی به جای باکس عضویت در خبرنامه وبلاگ، لینک عضویت در کانال تلگرام یا دنبال کردن نویسنده در شبکه‌های اجتماعی مثل توییتر و اینستاگرام جلب توجه می‌کند.

با این حساب، لازم دیدم به عنوان یک بلاگر ایرانی نسبتا قدیمی یادآوری کنم که چرا باید به عنوان یک وبلاگ نویس، به لیست بیلدینگ و ساختن یک لیست ایمیل برای خبرنامه وبلاگ اهمیت بیشتری بدهید. گفتم قدیمی، چون بلاگرهای قدیمی‌تر از من، همان بلاگرهای ایرانی نام‌دار و خوش ذوقی که جای برخی‌های‌شان واقعا خالی است، ارزش لیست بیلدینگ را می‌دانستند و در ستون کناری وبلاگ‌شان، علاوه بر لینکدونی (یکی دیگر از فرهنگ‌های خوب وبلاگ‌نویسی که این روزها کم‌کم فراموش می‌شود) یک باکس عضویت در خبرنامه وبلاگ هم جای می‌دادند و به جذب آدرس ایمیل بازدیدکننده‌ها مشغول بودند.

گرچه شاید از نظر بعضی از وبلاگ‌نویس‌های مدرن و امروزی، ایمیل حداقل در ایران دیگر مورد توجه قرار نمی‌گیرد و ارزش وقت صرف کردن ندارد، ولی بد نیست مزایای ایمیل در برابر شبکه‌های اجتماعی را یادآوری کنم تا مجددا به جایگاه قابل احترام بازاریابی با ایمیل پی ببریم:

۱- یک مکاتبه شخصی و به دور از هیاهو

این خیلی شیرین است که بتوانید در توییتر چند هزار نفر فالوئر به دست بیاورید یا برای اکانت‌تان در اینستاگرام کلی طرفدار جذب کنید، اما مطمئن باشید هیچ وقت نمی‌توانید از طریق شبکه‌های اجتماعی به طور مداوم با تک تک طرفداران خود در رابطه با برند و وبلاگ‌تان به طور شخصی و خصوصی مکاتبه نمایید. امکانی که ارسال انبوه ایمیل برای شما فراهم می‌کند، این است که بتوانید به طور منظم (مثلا هر یک هفته یک بار یا به طور ماهانه) به یکایک بازدیدکنندگانی که ایمیل‌شان را به شما داده‌اند یک ایمیل اختصاصی بفرستید و آن‌ها را از آخرین رویدادهای وبلاگ‌تان آگاه سازید. این یعنی یک راه عالی برای جلوگیری از فراموش شدن وبلاگ‌تان از ذهن مخاطبان.

۲- یک راه ارتباطی بدون هیچ محدودیتی

یکی از مشکلات شبکه‌های اجتماعی، محدودیت‌هایی است که این پلتفرم‌ها با خودشان به همراه دارند. شاید از دید کسی که از شبکه‌های اجتماعی برای تفریح و سرگرمی استفاده می‌کند محدودیتی در این پلتفرم‌ها وجود نداشته باشد، اما از دید من و شمای وبلاگ‌نویس قطعا محدودیت‌هایی احساس می‌شود. مثلا در توییتر شما در هر توییت فقط می‌توانید ۲۸۰ کاراکتر را بگنجانید، یا در فیسبوک باید با الگوریتم‌های این پلتفرم دست و پنجه نرم کنید تا بلکه بتوانید پیام خود را به افراد بیشتری نشان بدهید. از این‌ها گذشته، با توجه به حجم بالای محتوای تولید شده در تمامی این شبکه‌های اجتماعی، عمر محتوای شما کوتاه و محدود خواهد بود و بعد از مدتی در انبوهی از محتوای کاربران دیگر گم می‌شود. این در حالی است که ایمیل به شما اجازه می‌دهد تا پیام خود را به هر شکل و ظاهری که خودتان می‌پسندید، در اختیار تمام کسانی قرار دهید که در خبرنامه وبلاگ‌تان عضو شده‌اند.

۳- تولید محتوای تبلیغاتی با مالکیت کامل

از دیگر معضلات تولید محتوا در شبکه‌های اجتماعی این است که شما هر چقدر هم که در یک پلتفرم اجتماعی وقت و تلاش صرف کنید و برای خودتان طرفدار به دست بیاورید، باز هم مالک اصلی محتوای خودتان در این پلتفرم‌ها نیستید. تصور کنید یک روز یکی از همین شبکه‌های اجتماعی که شما کلی دنبال‌کننده در آن برای خودتان ایجاد کرده‌اید، کلا ورشکست شود و کارش را متوقف کند، یا به هر دلیلی اکانت‌تان در آن پلتفرم مسدود شود، یا قوانین و مقررات خودش را بر خلاف میل شما تغییر دهد، یا این‌که اصلا به دلیل شکست از رقبا از تعداد کاربرانش به اندازه قابل توجهی کاسته شود. آن وقت تمام نقشه‌های شما نقش بر آب می‌شود. در عوض، اگر ایمیل را به عنوان هدف اصلی خود برای بازاریابی وبلاگ‌تان انتخاب کنید، آن‌گاه خیال‌تان راحت است که برای همیشه مالک اصلی محتوای تبلیغاتی ایمیل‌های‌تان خواهید بود.

۴- عادت داشتن کاربران به دریافت محتوای تبلیغاتی از طریق ایمیل

کسانی که شما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال می‌کنند، انتظار ندارند شما فقط از وبلاگ‌تان در این شبکه‌ها صحبت به میان بیاورید. رسانه‌های اجتماعی راهی برای ارتباطات صمیمانه‌تر است و کاربران این پلتفرم‌ها چندان به دریافت مطالب تبلیغاتی از این طریق علاقه‌ای ندارند. برعکس، وقتی کسی در خبرنامه وبلاگ‌تان عضو می‌شود، این را می‌داند که قرار است هر از چند گاهی از طرف شما یک ایمیل تبلیغاتی در مورد وبلاگ‌تان دریافت کند، پس ذهنش برای دریافت این نوع محتوا آماده است و راحت‌تر آن را می‌پذیرد.

هرگز ایمیل مارکتینگ را دست کم نگیرید

اگر وبلاگ‌نویس هستید و یک وبلاگ برای خودتان دارید اما هنوز به فکر ایمیل مارکتینگ و لیست بیلدینگ نیستید، بهتر است تجدید نظر کنید. اگر به تازگی می‌خواهید یک وبلاگ شخصی بسازید، یادتان باشد که حتما از همان ابتدا شروع به ساختن لیست ایمیل برای خبرنامه وبلاگ‌تان کنید. به دلایلی که در این مطلب اشاره کردم، ایمیل مارکتینگ می‌تواند به شما در پیش‌برد اهداف وبلاگ‌تان و همین‌طور افزایش محبوبیت آن کمک شایان توجهی کند.

البته این را هم خاطر نشان کنم که منظورم از نوشتن این مقاله این نبود که بگویم بازاریابی در شبکه‌های اجتماعی کار بیهوده‌ای است. نه! هر چیزی جای خودش را دارد. شبکه‌های اجتماعی هم بخشی از یک برنامه کامل بازاریابی محتواست. هدفم یادآوری اهمیت بازاریابی ایمیلی بود که این روزها کم‌کم در حال دور شدن از کانون توجه بلاگرهای ایرانی است.

در آینده مطالب بیشتری در زمینه ایمیل مارکتینگ و تکنیک‌ها و ابزارهای مناسب برای این کار خواهم نوشت.